Uit de pastorie

2019 is een jaar met een lange herfst. De bomen hebben lang hun bladeren behouden. Nu er meer nachtvorst komt, beginnen de bladeren te vallen. Soms valt er geen peil te trekken op de herfst: wanneer maakt de herfst plaats voor de winter? Onlangs las ik ergens dat ‘Herfst’ ook wel wordt beschouwd als een van de moeilijkste rijmwoorden in de Nederlandse taal. Drs. P. deed een poging, met het volgende gedicht:

De buren waren grimmig, zijn ouders diep gegriefd.
En onder zijn collega's was hij ook al niet geliefd.
De oude juffrouw Zomer, baas Voorjaar, meester Herfst.
Ze riepen driewerf schande, juffrouw Zomer het driewerfst.

Je kunt om zo’n tekst glimlachen. Want met al die mooie rijmwoorden, zegt Drs. P. weinig zinnigs.

In de kerk gaat het om zingeving. Met elkaar proberen we zin te geven aan ons leven, er iets zinnigs van te maken, ondanks de ongerijmdheden die het leven met zich meebrengt en de uitdagingen waarvoor we telkens weer worden gesteld. De Bijbel helpt ons daarbij, onder meer met de verhalen over het Kerstkind en over de drie wijzen uit het Oosten, die we in de periode die nu voor ons ligt weer gaan horen. Gods licht gaat schijnen in het duister van de nacht. In de nacht van de winter, maar ook wanneer het nacht is geworden in ons leven. Daar mogen we elkaar gelovig aan blijven herinneren. Opdat verdriet, langzaam en aarzelend, weer plaats kan maken voor een glimlachje, op zijn tijd. Wanneer we ook weer oog krijgen voor hetgeen waarmee we worden gezegend.

In memoriam Betty Korpel

Op 20 oktober overleed onverwacht in het UMC in Utrecht Elisabeth, Betty, Korpel – Bulthuis. Zij werd 73 jaar. Toen ze op de HBS zat, kwam ze met haar ouders en haar zus vanuit Dokkum in Cothen wonen. Daar vond ze de liefde van haar leven, Hans Korpel. Met hem woonde zij al bijna vijftig jaar in de Beatrixstraat. Ze kregen twee kinderen, Mirjam en Johan, en zes kleinkinderen. Betty nam het leven zoals het was. Ze was niet al te bezorgd en vond het fijn wat meer op de achtergrond te zijn. Ze was actief voor de bibliotheek en zong mee in de zanggroep van de kerk. We stonden stil bij haar leven in de afscheidsdienst op 25 oktober, waaraan ook de zanggroep medewerking verleende. In de dienst las Mirjam het Friese lied van Fedde Schurer voor, dat Betty ooit in Mirjams poesiealbum schreef. Het was de Friese vertaling van het lied ‘Als g’ in nood gezeten, geen uitkomst ziet, wil dan nooit vergeten: God verlaat U niet’. Van dat laatste was Betty zeker, ook wanneer het niet goed ging met een kind of kleinkind. Zoals toen het niet goed ging met haar schoonzoon Sander, Mirjams man, die minder dan een jaar voor Betty overleed, na een ziekbed van een jaar. Ook voor Betty en Hans was het ziekbed en overlijden van Sander heel verdrietig. Maar ze vonden steun bij elkaar en bij de mensen om hen heen. De vrede van God bewaarde Betty’s hart en haar gedachten. Daarom lazen we tijdens de afscheidsdienst uit de brief van Paulus aan de Filippenzen, hoofdstuk 4 verzen 4 – 9. We hebben Betty begraven in het graf naast dat van Sander. We leven als gemeente mee met degenen die Betty achterlaat en bidden dat de God van de vrede zal zijn met Hans, zijn kinderen en kleinkinderen en met al degenen die Betty nu moeten missen.

In memoriam Rita Heijkamp

Op 10 november overleed onverwacht in het Diaconessenhuis in Utrecht Maria Alida Wilhelmina, Rita, Heijkamp. Zij werd 74 jaar. De laatste jaren van haar leven, na het overlijden van haar man Hen Klarenbeek, leefde ze een teruggetrokken leven in haar huis aan de Beatrixstraat en gaf ze al haar liefde aan haar zoons Michèl en Xavièr. In de tijd daarvoor was Rita als vrijwilligster zeer actief op vele gebieden en mochten velen delen in haar liefde en inzet voor de medemens. Op 15 november vond het afscheid van Rita plaats in besloten kring. Tijdens de kerkdienst op de zondag erna herdachten we Rita in stilte, na de afkondiging van haar overlijden, en zongen we Lied 961 uit het Liedboek: Niemand leeft voor zichzelf, niemand sterft voor zichtzelf. Wij leven en sterven voor God onze Heer, aan Hem behoren wij toe. In dat geloof bidden wij om Gods nabijheid bij haar zoons in de tijd die voor hen ligt.

Terugblik

Op zondag 3 november, de eerste zondag na Allerheiligen, herdachten we degenen die ons in het afgelopen jaar zijn ontvallen. Als je als het ware verdoofd bent door het gemis van een geliefde, kan het moeilijk zijn om de toekomst onder ogen te zien. Omdat je de kans dat het ooit nog met je goed komt, niet hoog aanslaat, gering schat. Je kunt dan alleen nog maar geringschattend, schamper, spreken over je toekomst. Op basis van de geloofsgetuigen van de oude kerk zongen we ons moed in, zoals een kind zichzelf moed inzingt in het donker. Dat deden we samen met de zanggroep. Onder meer met het prachtige lied ‘Verdoofd en schamper van gemis’ van Huub Oosterhuis: Lied 924 in het Liedboek. Het lied eindigt met de zin ‘geluk zal wedervaren aan wie verworpen waren’ en paste mooi bij de overdenking over de zaligsprekingen in Mattheüs 5:1-11. Dank aan de zanggroep en Tineke en Johan van Doorn voor de als altijd uitstekende samenwerking, waardoor het een mooie dienst kon worden.

Van een goede samenwerking was ook sprake bij de voorbereiding van de Allerzielenbijeenkomst op begraafplaats Groenewoud op de voorafgaande zaterdagavond. De gezamenlijke protestantse en RK kerken van Cothen en Wijk bij Duurstede zorgden voor de meditatieve/geestelijke invulling, het Face to Face koor voor de muzikale invulling en gastheer Jos Otten van Uitvaarverzorging Smorenburg zorgde voor de logistiek en voor de koffie en thee. De bijeenkomst voorzag duidelijk in een behoefte.

Op 7 november was de eerste bijeenkomst van de door onze stagiaire Robbie Dekker georganiseerde serie van drie voor ouders van jonge kinderen over geloof, hoop en liefde in en bij de opvoeding van kinderen. Elders bij nieuws->actueel kunt u er een verslag van lezen. Het was een goede avond, waarbij ook ouders aanwezig waren die betrokken waren bij de gezinsdienst van 23 juni jl. en de voorbereiding daarvan. We spraken af dat we in 2020 weer ten minste één gezinsdienst gaan organiseren. U gaat daar meer over horen.

Omzien naar elkaar

Ook verder gonsde het binnen de gemeente van activiteiten. Op 10 november dankten we God in de kerkdienst voor de opbrengsten van de oogst en van onze arbeid. Omdat we ons realiseren dat we die opbrengsten uiteindelijk uit Gods hand ontvangen. Daarom lieten we er anderen van meedelen. In de vorm van fruitbakjes, door vrijwilligers gevuld met goede gaven van dankbare mensen en door kerkgangers bezorgd bij gemeenteleden die aandacht verdienen. Dank aan allen die er zo voor hebben gezorgd dat we op deze manier in Cothen naar elkaar om kunnen zien.

Eveneens dank aan de vrijwilligers die op pad gingen voor de inning van de bijdragen voor de solidariteitskas, een andere manier om naar elkaar om te zien. Ditmaal een omzien niet alleen binnen onze gemeente, maar ook van onze gemeente naar andere gemeenten van de Protestantse Kerk in Nederland die voor noodzakelijk grote uitgaven staan welke ze zelf op dit moment niet kunnen financieren.

Nu we het toch over omzien hebben: diakenen en ouderlingen van onze gemeente volgden in Wijk bij Duurstede bijeenkomsten van een cursus om eenzaamheid te herkennen en bespreekbaar te maken. Dit gebeurde in het kader van het project Verbonden Buurt van onze (burgerlijke) gemeente. Binnen dat project Verbonden Buurt gaat de gemeente aan de slag met het opzetten van Burenteams: ook voor Cothen wordt een team gevormd van mensen op wie een beroep kan worden gedaan in gevallen waarin sprake is van eenzaamheid. Als u wilt meedoen in Cothen, of behoefte hebt aan een gesprek over eenzaamheid, kunt u niet alleen bij mij, maar ook bij de ouderlingen en diakenen terecht. Hun namen en adressen vindt u op onder contact.

Kerkenraad

De agenda’s voor de kerkenraad zijn goed gevuld. We beginnen met een inspiratiemoment, om elkaar te inspireren en aan elkaar te vertellen waar we energie van krijgen, of wat ons bezig houdt in ons geloof of in het werk dat we binnen de kerk mogen verrichten. Vaak schuiven ook ‘gewone’ gemeente leden aan voor het inspiratiemoment. Van harte welkom!

De laatste keren kwam het geleerde tijdens de cursus Eenzaamheid aan de orde. Omdat het raakvlakken heeft met het omzien naar elkaar binnen de kerk en door de kerk naar buiten.

Elders bij nieuws->actueel leest u wat er verder onder meer aan de orde kwam in vergaderingen van de kerkenraad. Voor zover u dat nog niet is opgevallen: inmiddels is ook besloten de tekst te wijzigen die wordt uitgesproken aan het begin van de kerkdienst bij het aansteken van de kaarsen bij de Bijbel. Om dichter te blijven bij de Bijbeltekst van Joh. 8 : 12, zal daarbij voortaan worden gezegd: ‘Jezus zegt: “Ik ben het licht voor de wereld, licht dat leven geeft”.’

Advent

Zondag 1 december mag ik voorgaan op de eerste zondag van de Advent. We vieren dan ook het Heilig Avondmaal. Na afloop van de dienst drinken we gezamenlijk koffie.

In de Adventstijd vormen lezingen uit de profeet Micha een alternatief spoor in het oecumenisch leesrooster. Met collega’s Offringa en Van ‘t Slot, die voor respectievelijk de tweede en derde Adventszondag als voorganger op het rooster staan, sprak ik af dat we dat alternatieve spoor zullen volgen. Of dat ook geldt voor de voorganger op de laatste Adventszondag, weet ik (nog) niet. Op kerstavond volgt de laatste lezing uit dit alternatieve spoor.

Zoals al eerder is aangekondigd, houden we op woensdag 27 november om 20:00 uur in de pastorie weer een bijeenkomst van ‘Op weg naar de preek’. We kijken dan samen naar wat Micha ons heeft te vertellen in hoofdstuk 2 van zijn profetie. Wat spreekt ons daarin aan, waar hebben we moeite mee en waar gaan onze hakken echt van in het zand. Het duurt tot ongeveer 21:30 uur en voor wie wil, is er daarna nog een glaasje. Het is prettig als u van te voren laat weten dat u komt. Dat kan per telefoon (0343 – 561 363) of per e-mail (henk.steinvoort at steinvoort dot eu).

Adventsviering in de pastorie

In de week voor Kerst, op woensdag 18 december, verwachten mijn vrouw en ik 70 plussers uit onze gemeente voor een adventsviering in de pastorie, met koffie en een mooi kerstverhaal, voorgelezen door de heer Wim Vos. De uitnodigingen daarvoor zullen afzonderlijk worden verspreid.

Lichtjeswandeling ‘Samen bouwen aan vrede’

U hebt het misschien al vernomen: op 21 december start om 18:00 uur op het parkeerterrein van onze kerk een mooie Kerstwandeling. Iedereen die wil, mag meedoen en krijgt een lampion of lichtje. Want het Kerstfeest is het feest van het licht. De route is goed toegankelijk voor kinder- en wandelwagen, rollator en rolstoel. Langs de route ziet u een aantal taferelen uit het Kerstverhaal. De wandeling wordt afgesloten met de Kerstsamenzang in de RK kerk, samen met muziekvereniging ‘Excelsior’. Na afloop kunt u elkaar een mooie Kersttijd toewensen onder het genot van een glaasje glühwein, chocomel, koffie of thee.

De wandeling is voorbereid door een projectgroep bestaande uit leden van RK kerk en van de protestantse kerk in Cothen. Veel vrijwilligers werken mee aan het welslagen van dit evenement. Zie onder nieuws->actueel voor de flyer

Diensten op Kerstavond en Kerstmorgen

We doen weer ons best om een mooie invulling te geven aan de beide Kerstdiensten. Waarin naast de blijde boodschap van het Kerstevangelie ook andere goede woorden en mooie muziek zullen klinken. Aan de dienst op Eerste Kerstdag verleent de zanggroep haar medewerking. Er wordt al druk geoefend onder de bezielende leiding van Tineke en Johan van Doorn.

Jaarwisseling en kerkdiensten in het nieuwe jaar

Op oudejaarsavond zal er zoals gebruikelijk een avondgebed zijn. Het is goed om dan als gemeente het jaar af te sluiten. Voordat het vuurwerk losbrandt, zijn we een moment stil met elkaar. Zoals het lied (nummer 511 in het Liedboek) van Dietrich Bonhoeffer het uitdrukt: ‘Door goede machten trouw en stil omgeven’. De laatste twee verzen van dat lied luiden als volgt:

Valt om ons heen steeds meer het diepe zwijgen,
de eenzaamheid, die nergens uitkomst ziet,
laat ons dan allerwege horen stijgen
tot lof van U het wereldwijde lied.

In goede machten liefderijk geborgen
verwachten wij getroost wat komen mag.
God is met ons des avonds en des morgens,
is zeker met ons elke nieuwe dag.

Zo mogen we vol vertrouwen het nieuwe jaar instappen en elkaar op de eerste zondag in januari heil en zegen voor 2020 toewensen tijdens het koffiedrinken voorafgaand aan de dienst. Op de tweede zondag in januari mag ik de voorganger zijn, in een dienst van Schrift en Tafel. Zoals u elders kunt lezen, zal dan een nieuwe diaken worden bevestigd en een ouderling worden herbevestigd.

Tot slot

De tijd van Advent en Kerst, oud- en nieuwjaar, is een tijd van terugkijken en vooruitkijken. Daarbij past de tekst van Psalm 85, de Adventspsalm. Bij Sytze de Vries, in zijn boekje ‘De mens in het Kind’ las ik op pagina 21/22 de volgende vertaling van die Psalm, met een korte inleiding:

“Op die puinhoop, die mensen [van het Land van Belofte] gemaakt hadden en waar God zijn handen van afgetrokken leek te hebben, zit dan zo’n man, die als kind al naar de sterren keek. En hij zingt! Hij zing tegen de sterren en door het donker. Hij zingt zo, dat anderen mee gaan zingen:

Ooit hebt Gij uw land de genade gegund,
en een wending gebracht
in het lot van Jakob,
de schuld van uw volk weggedragen
en al hun zonden bedekt.
Uw boosheid hield Ge in toom,
uw gloeiende woede afgewend.

Laat ook ons omwenden,
God van ons heil,
wees om ons niet langer verbolgen!
Blijft Ge voor altijd dan kwaad op ons?
Moet uw toorn geslachten lang duren?
Wilt Gij u niet tot ons wenden,
zodat wij leven,
en uw volk zich in U verheugt?
Laat ons uw weldadigheid zien:
schenk ons bevrijding!

Dan draait hij zich om naar de mensen:
Ik hoor naar het Woord van de ENE:
Spreekt Hij niet van vrede voor zijn volk,
voor al zijn getrouwen,
voor wie zich vertrouwensvol
naar Hem wenden?

Mensen vallen hem bij:
Zeker, hoe is zijn bevrijding aanstaande
voor wie Hem hoog achten.
Zijn glorie zal wonen in ons land:
weldaad ontmoet er de trouw,
recht en vrede omhelzen elkaar.
Trouw spruit voort uit de aarde,
gerechtigheid blikt van de hemel.

Bovenal geeft de ENE het goede
opdat ons land zijn vrucht voortbrengt.
Gerechtigheid gaat voor hem uit,
bereidt voor zijn voeten de weg.

Zo ziet onze zanger het voor zich: God zelf komt om de weg naar huis te banen. Hij trekt zijn spoor, voor ons uit: zijn glorie zal wonen in ons land!”

Laten we dat visioen voor ogen houden. En er elkaar op wijzen.

Ik wens u een gezegende tijd toe.

Met een hartelijke groet, Ds. Henk Steinvoort

Pastorie in de Wintermaand